Nominal getiri nedir?
Başlangıç değeri 100.000 TL olan birikim dönem sonunda 140.000 TL’ye çıkmışsa nominal getiri %40’tır. Bu hesap (son değer − ilk değer) / ilk değer × 100 formülüyle yapılır. Vergi, komisyon ve masraflar düşülmediyse sonuç brüt nominal getiridir.
Doğru reel getiri formülü
Yaklaşık yöntemde nominal getiriden enflasyon çıkarılır; ancak yüksek oranlarda daha doğru formül (1 + nominal getiri) / (1 + enflasyon) − 1’dir. Nominal getiri %40, aynı dönem enflasyonu %32 ise reel getiri yaklaşık %6,06’dır; basit çıkarma %8 diyerek sonucu yüksek gösterir.
Aynı dönemi karşılaştırın
Bir aylık yatırım getirisini yıllık enflasyonla veya 32 günlük mevduat kazancını 12 aylık TÜFE ile doğrudan karşılaştırmak hatalıdır. Başlangıç ve bitiş tarihleri mümkün olduğunca aynı olmalıdır. TÜFE endeks değerleri kullanılıyorsa dönem enflasyonu bitiş endeksi / başlangıç endeksi − 1 ile bulunabilir.
Net getiriyle hesaplayın
Vergi, stopaj, fon yönetim ücreti, alım-satım komisyonu ve kur makası yatırımcının elinde kalan değeri etkiler. Reel sonucu hesaplarken mümkünse bu giderlerden sonraki net dönem sonu değerini kullanın. Brüt getiriyle yapılan karşılaştırma gerçek alım gücünü olduğundan iyi gösterebilir.
Reel getiri neyi göstermez?
Reel getiri risk, likidite, vade uyumu ve fiyat dalgalanmasını tek başına açıklamaz. Aynı reel getiriyi sağlayan iki araçtan biri çok daha oynak olabilir. Sonucu değerlendirirken ihtiyaç duyacağınız tarih, zarar ihtimali, çeşitlendirme ve ürünün anlaşılabilirliği de dikkate alınmalıdır.